Çocuk Allerjisi ve İmmunoloji

Son yıllarda çocukluk çağı alerjik hastalıklar giderek artmaktadır. Çocuklarda başlıca alerjik hastalıklar astım, alerjik rinit (saman nezlesi), atopik egzema, besin alerjisi, ilaç alerjisi, ürtiker, böcek alerjisidir.

Astım, akciğerdeki hava yollarının mikrobik olmayan, süreğen iltihabıdır. Bu iltihap nedeniyle hava yollarının duvarı ödemleşir, yapışkan balgam oluşur, hava yolu daralır. Bunun sonucu olarak sigara, soğuk hava, iritan kokular gibi çevresel uyaranlara karşı aşırı duyarlı hale gelir.

Astım, solunum yollarının ataklar halinde gelen tıkanmaları ile kendini gösteren kronik bir hastalığıdır. Astım, çocukluk çağının en sık görülen hastalığıdır. Tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de astım görülme sıklığı giderek artmaktadır. Ülkemizde her 10-15 çocuktan birinde astım benzeri bulgular vardır.

Çocuk neden astım olur?

Astım, genetik ve çevre faktörlerinin etkisiyle ortaya çıkan bir hastalıktır. Ailesinde allerjik hastalık olanlarda astım görülme olasılığı daha fazladır. Allerjenler astım atağına neden olan faktörlerden sadece biridir. Çocuklarda astımın % 80’i allerjik nedenlere bağlıdır. Hastaların % 20’sinde ise allerjik bir etken gösterilemez.

Astıma neden olan allerjenler nelerdir?

Ev tozu akarları, polenler, hayvan tüyleri, mantar sporları, bazı besinler (süt, yumurta, fındık, fıstık, balık), sigara dumanı, boya, cila gibi kokular ve hava kirliliği astıma neden olmaktadır.

Astım belirtileri nelerdir?

Sürekli veya ataklar halinde gelen öksürük, tekrarlayan hırıltı ve nefes darlığı astımı düşündürmelidir. Astım öksürüğü kuru, inatçı ve tekrarlayıcıdır. Öksürük nöbetler halinde gelir, sıklıkla gece ve sabaha karşı başlayıp çocuğu uykudan uyandırabilir. Hırıltı, astımın en önemli bulgularından biridir. Özellikle nefes verirken göğüsten ıslık sesine benzer bir ses duyulur. Astımlı çocuğun muayene bulguları astım atağı dışında tamamen normal olabilir.

Astım tanısı nasıl konulur?

Ailede özellikle anne, baba ve kardeşlerde allerjik hastalık varlığı, çocukta egzema, allerjik göz ve burun nezlesi gibi diğer allerjik hastalıkların bulunması astm varlığını düşündürür.

Deri testleri veya bazı kan testleri ile allerji saptanabilir.

Soluk alıp-vermeyi sağlayan akciğerlerin solunum kapasitesini değerlendirmek üzere solunum fonksiyon testleri yapılır.

Hangi çocuklarda astım gelişme riski vardır?

Birinci dereceden akrabalarında astım veya allerjik nezle olan çocuklarda, bebeklikte besin allerjisi veya egzeması olan çocuklarda ilerde astım gelişme riski fazladır.

Astım tedavisinde esas amaçlar, spor dahil normal yaşantının devam ettirilmesini sağlamak ve astım krizlerini önlemektir. Bu nedenle astım erken dönemde tanınmalı ve tedaviye erken dönemde başlanmalıdır.

KadıköyŞifa Hastanelerinde çocuk allerji uzmanları tarafından tüm alerji hastaları değerlendirilip tedavisi düzenlenmektedir. Bizzat çocuk alerji uzmanı tarafından yapılan alerji deri testi, gıda alerjisi deri testi yapılmaktadır. Daha küçük çocuklar da ise biyokimya laboratuarında serum RAST alerji testleri yapılabilmektedir. Ayrıca 7 yaş üzerindeki çocuklarda solunum fonksiyon testleri yapılabilmektedir.