KadıköyŞifa TwitterKadıköyŞifa FacebookSanal Tur4442574KadıköyŞifa Fizik Tedavi LaboratuvarlarıKadıköyŞifa Ataşehir Hastanesi

AKCİĞERİN SÖNMESİ (Pnömotoraks – Kollaps)

1-) Pnömotoraks nedir?

- Akciğer ile göğüs duvarı arasında hava birikmesidir
- Daha önce var olan hava keseciklerinin (bül, bleb) patlaması sonrası görülür; akciğerin sönmesi için her zaman hava keseciği olmayabilir!

2-) Pnömotoraks NASIL meydana gelir?

a. Göğüs kafesinin yaralanması

- Düşme, çarpma, veya vurma sonrası; trafik kazası, darbe
- Ateşli veya delici silah yaralanması
- Akciğer biyopsisi sırasında veya sonrasında
- Kırık kaburganın akciğere batması
- Kalp masajı sırasında
- Bronkoskopi ile biyopsi yapılması sırasında (akciğerin endoskopisi)

b. Var olan akciğer hastalığının olması;

- Amfizem (alveollerin bozulması; en küçük hava kesecikleri)
- Pnomoni (zatürre)
- Verem (tüberküloz)
- Sarkoidoz
- Kistik fibroz
- Bül, bleb (hava kesecikleri)
- Akciğer kanseri

3-) ŞİKAYETLER?

- Ani başlayan nefes darlığı
- Göğüs ağrısı (kalp kriziyle karışabilir*)
- Nefes alamamak
- Sırt veya karın ağrısı
- Batma
- Bazen hiç şikayet yoktur!

4-) Kimler daha çok RİSK vardır?

- En sık 20 - 40 yaş aralığında; genç ve orta yaş yetişkin, erkeklerde görülür
- Uzun ve zayıf yapılılarda daha sıktır (astenik yapı)
- Altta yatan diğer akciğer hastalığının olması
- Bazılarında genetik yatkınlık var olabilir (Ör. Alfa-1 antitripsin eksikliği)
- Önceden geçirilen “pnömotoraks” varlığı sonraki 1-2 yılda tekrar olma olasılığını (aynı taraf veya diğer akcigerde) arttırır; ikinci ataktan sonra nüks etme olasılığı %80'lere yükselir!**.

5-) Diğer RİSK altında olanlar?

- Basınç değişikliklerine maruz kalanlar;

# Dalgıçlar
# Uçak yolculuğu yapanlar, pilotlar
# Dağ tırmanıcıları
# Suni solunum cihazina bağlı olanlar (Mekanik Ventilasyon)

6-) TANI nasıl konur?

- Hastanın şikayetleri; daha önceden var olan akciğer hastalığı, önceden geçirilmiş pnömotoraks hikayesi, vb.
- Fizik muayenede solunum seslerinin kaybolması, azalması ve/veya derinden duyulması
- Akciğer filmlerinde (düz grafi, Bilgisayarlı Tomografi) akciğerin kısmi veya tam söndüğünün tespit edilmesi.

7-) *ACİL durumlar?

* Akciğerin tam sönmesi
* Kalbi sıkıştırarak çalışmasını engellemesi; vücuda kan pompalama görevinin aksaması (*Tansiyon Pnömotoraks); ÖNEMLİ NOT: Ölümcül bir durum olabilir. Uyanık olunmalı! -- Kalp durması nedeniyle "Kalp Masaji" gerektirebilir! Acilen hastaneye başvurulmalıdır!*

8-) TEDAVİ?

# Gözlem
# Kateter ile hava aspirasyonu
# Göğüs tüpü uygulaması
# Cerrahi - akciğerdeki hava keseciklerinin kapalı “VATS yöntemi”yle (torakoskopik cerrahi) stapler – zımba kullanılarak çıkarılması

9-) "GÖZLEM" tedavisi kimlere uygulanabilir?

# %10-15'lik sönme varsa ve ilk ataksa
# Belirgin hava keseciğinin veya bülün olmaması
# Mesleksel risk grubunda değilse

10-) "GÖĞÜS TÜPÜ tedavisi" kimlere uygulanabilir?

# Tansiyon pnömotoraksta, zaman kaybetmeden “acil tüp” uygulanmalıdır!*; (her an acil cerrahi müdahale için hazır olunmalıdır!*)
# İlk ataksa
# Belirgin hava keseciği veya bül tespit edilemediyse

11-) "Kapalı VATS - endoskopik stapler (zımba) tedavisi" kimlere uygulanır?

# %15'ten fazla sönme varsa
# Ikinci nüks ile gelen hastalarda
# Tespit edilmiş hava kesecikleri veya bül varsa
# Mesleksel risk grubunda olanlarda *“ilk atakta” yapılmalıdır.

12-) Ameliyat sonrası nelere dikkat edilmelidir?

# *Sigara kesinlikle bir daha hiç kullanılmamalı
# Sigara içilen ortamda dahi durulmamalı (sigarada akciğerin ve diğer organların dahil elastin ve kollajen liflerini parçalayan maddeler hızla ciltten nüfuz ederek kana karışırlar)
# Verilen ilaçlar düzenli kullanılmalı
# Düzenli yürüyüş yapılmalı
# Kabız kalınmamalı
# Bol meyve ve sebze tüketilmeli
# Ağır yük kaldırılmamalı; en az 6 ay boyunca efor veya ıkınma gerektirecek fiziksel aktivitelerden ve sportif faaliyetlerden uzak durulmalı
# Aylık doktor kontrolleri ihmal edilmemeli.

Akciğerin Sönme (Pnömotoraks & Bül) Hastalığının
Torakoskopik (kapalı) Cerrahi Tedavisi

-Kısa ameliyat süresi
-Daha az ağrı
-Akciğerlerin daha hızlı normal haline ulaşması
-Daha çabuk akciğer fonksiyonlarının normale dönmesi
-Daha hızlı ayağa kalkma
-Daha az hastane yatış süresi
-Daha hızlı taburculuk
-Daha hızlı günlük hayata dönme
-Hasta ve hasta yakınlarının daha az işgücü ve zaman kaybı